पेड न्युजान केलो टिळकाचो अपमान

By Sandesh Prabhudesai
09 August 2011 18:50 IST

1 ऑगस्टाक पुराय गोंय आनी गोंयचे पत्रकार टिळक पुण्यतिथी निमतान पत्रकार दीस मनयताले. स्वतंत्र पत्रकारितेच्यो घोशणा दिताले. निर्भीड आनी लोकाभिमुख पत्रकारिता करपाचो सोपूत घेताले. मात त्याच वेळार कांय वृत्तपत्रांच्या जायरात विभागांनी हे पत्रकारितेचे संकल्पनेक चुट्टी लावपाचें षडयंत्र चालू आशिल्लें. 2 ऑगस्टाचीं दिसाळीं छापून स्टँडार आयलीं आनी हें षडयंत्र उक्ताडार आयलें.

2 ऑगस्टाक उपसभापती मॉविन गुदिन्होचो वाडदीस आशिल्लो. तांचे फोटे घालून ल्हान व्हड जायराती आशिल्ल्योच. पूण ताच्याकय चड म्हणल्यार खूबश्या दिसाळ्यांनी एक वा दोन पानां भरभरून मॉविनाच्यो बातम्यो छापिल्ल्यो. प्रत्यक्षांत ह्यो बातम्यो दिसाळ्यांच्या खबराकारांनी बरयिल्ल्योच नाशिल्ल्यो. त्योय जायरातीच आशिल्ल्यो. पूण बातम्यांच्या स्वरुपांत. आजकाल तांकां पेड न्यूज म्हणटात.

एका इंग्लीश दिसाळ्यान ही जायरात म्हूण सुचोवपा खातीर ‘एडव्हटोरियल’ म्हूण त्या पानांक माथाळे दिल्ले. प्रत्यक्षांत प्रसार माध्यमांनी ‘ऍडव्हटोरियल’ ही संकल्पनाच ना. बातम्यांच्या स्वरुपांत दिल्ली जायरात (ऍडव्हर्टिजमेंट इन द फॉर्म ऑफ एडिटोरियल कंटँट) म्हणल्यार ‘ऍडव्हटोरियल’. पत्रकारितेंतलें स्वातंत्र्य वचून तिका बाजारू स्वरूप येवपाक लागलें तेन्ना तिच्या टिकाकारांनी असल्या अनैतीक बरपाक ‘ऍडव्हटोरियल’ हें नांव दिल्लें. मॉविन गुदिन्होचेर बातम्यांच्या स्वरुपांत हाडिल्ल्या पानांक ‘ऍडव्हटोरियल’ असो माथाळो दिवन ह्या दिसाळ्यान - हय, ही पळय हावें अनैतीक करणी केल्या - अशेंच जणू काय निर्लज्जपणान आड्डून सांगलें.

आनीक एक-दोन दिसाळ्यांनी पानाचे सकयल इल्ल्याशा आकारांत ‘जायरात’ अशें बरयल्लें. तें जाणें वाचलें ताणें वाचलें. ना ताणें त्यो बातम्योच म्हूण वाचल्यो. ते भायर पानभर कितल्योशोच वयर-सकयल बातम्यो. तातूंतले एकेच बातमेच्या मजकुरा सकयल जायरात म्हूण बरयल्लें. म्हणल्यार हेर सगळ्यो खर्‍यो बातम्यो असो ताचो अर्थ घेवपाचो? एका दिसाळ्यान तर ताच्याकय फुडलो पराक्रम केलो. हेर दिसाळ्यांनी छापून आयिल्ली तीच मुलाखत आपल्याच एका बातमीदाराचें नांव घालून छापली. प्रत्यक्षांत ती मुलाखत ताणे घेतलीच नाशिल्ली.

जो कोणूय एकापरस चड दिसाळीं वाचता ताकाच ही जायरात म्हूण दुबाव मारला आसतलो. पूण अशे वाचक साप्प उणे. चडश्या लोकांनी त्यो बातम्योच म्हूण वाचल्यो आसतल्यो. लोक जायरातींकडेन पयशे फारीक करून केल्ली पक्षपाती जायरातबाजी म्हूण पळयतात. मात बातम्यो ह्यो निपक्षपाती आसतात अशें वाचक धरून चलता. तेन्ना गोंयच्या चडश्या वाचकांनी ह्या पानभर बातम्यांचेर विस्वास दवरलो. ह्या दिसाळ्यांनी मात वाचकांचो विस्वासघात केलो. तांकां फटयले. वांगडाच स्वताची अब्रूय वार्‍यार घाली.

हे अनैतीक करणेचो निशेध जावपाकूच जाय. कारण (1) ही जायरात बातम्यांच्या स्वरुपांत दिली. (2) जे फाँट आनी उतरांचे आकार हेर बातम्यां खातीर दितात तेच हे बातमीरुपी जायराती खातीरय वापरले. (3) त्यो छापतना बातम्यांचेंच पान कशें दिसतलें ही दक्षता घेतली. (4) जायरात म्हूण खंय तरी बारीक छापून आपले अनैतीक करणेचें समर्थन करपाचो यत्न केलो. (5) दिसाळ्यांचें वेवस्थापन आनी जायरात विभागान संपादकीय विभागाचें काम आपल्या हातांत घेवन संपूर्ण संपादकीय विभागाचेर आनी त्या दिसाळ्यांतल्या संपादक आनी पत्रकारांचेर अन्याय केलो. (6) छापली जायरात, पूण दाखयलें बातम्यांचें पान कशें आनी वाचकाक हातोहात फटयले. (7) पत्रकारितेचे संकल्पनेक लायली चुट्टी आनी बाजारू पत्रकारितेची नेट्टान उबारली घुडी.

ही गजाल तशी नवी न्हय. फाटली विधानसभा वेंचणूक 2007 वर्सा जाल्ली तेन्ना कितल्याशाच दिसाळ्यांनी पानांचीं पानां अश्या बातम्यांनी भरून गेल्लीं. त्यो बातम्यो खर्‍यो दिसच्यो देखून कांय अस्तित्वांतच नाशिल्ल्या बातमीदारांच्या नांवान (आमी तांकां बायलायन म्हणटात) ह्यो बातम्यो छापिल्ल्यो. कितें चल्लां तें लक्षांत येयसर वेंचणूक सोंपली लेगीत. हांव तेन्ना सुनापरान्तांत काम करतालों. आमकांय अशाच एका पक्षाच्यो भरपूर जायराती आयल्यो. अट एकूच आशिल्ली. वांगडा ते दितात ती एक बातमी पयल्या पानार आनी आस्तित्वांत नाशिल्ल्या बातमीदाराच्या नांवान छापपाची. हे अनैतीक करणेक आमी स्पश्ट न्हयकार दिलो. तांणी जायराती दिवचे नात म्हूण शिटकावणी दिली. आमी सांगलें, हरकत ना. पूण तांकां सुनापरान्तांत जायराती येवप म्हत्वाचें आशिल्लें. आमचे भुमिके मुखार ते नमले. पेड न्यूजाची अट गेली. तांणी कसलीच बातमी छापपाची अट घालनासतना जायराती दिल्यो. वेंचणुकेचो निकाल जाहीर जालो तेन्ना त्या पक्षांतल्या एका फुडाऱ्याचो म्हाका फोन आयलो - तुमकां परबीं. वालोर तुमकां. तुमकां आमी विकते घेवंक शकले नात.

फुडें महाराष्ट्रांत वेंचणूक जाली. थंय तर पेड न्यूजांचो अक्षरशा फार जालो. ‘द हिंदू’ ह्या दिसाळ्याचे ग्रामीण संपादक आनी मॅगेसेसे पुरस्कार जैतवंत पी साईनाथान हें प्रकरण फोडलें. राष्ट्रीय पावंड्यार तांणी तें लावन धरलें. पेड न्यूजाचेर राष्ट्रीय पावंड्यार चर्चा सुरू जाली. निमणे वेंचणूक आयोगाकय ह्या प्रकारांची दखल घेवची पडली. तेन्ना सावन तांणी नेमूच केलो. वेंचणूक जाहीर जाली म्हणटकीर निर्वाचन आधिकारी आशिल्ल्या जिल्लोधिकार्‍याक जिल्लो पावंड्यार एक समिती घडोवची पडटा. एकेच तरेच्यो बातम्यो एकापरस चड दिसाळ्यांनी वा टीव्ही चॅनलांचेर आयल्यो वा एकाच उमेदवाराच्या फावराद बातम्यांतल्यान चड प्रसिद्धी दिसपाक लागली जाल्यार ही समिती ताची रोकडीच दखल घेता. पूण हें सगळें वेंचणूक जाहीर जातकीर. वेंचणूक आयोगाच्या हातांत अधिकार येतकीर.

सध्या आयचे घडयेक वेंचणूक जाहीर जाल्ली ना. पूण फेब्रुवारी वा मार्चांत नवे विधानसभेची वेंचणूक घेवपाची शिफारस करतले अशें सत्ताधारी कॉंग्रेसीचेच फुडारी सांगपाक लागल्यात. तातूंत मॉविन गुदिन्हो हे कॉंग्रेसीचे वेंचणूक प्रचार प्रमुख. ते स्वताच्या वाडदिसा जर पेड न्यूज अशे तरेन हाडपाक शकतात जाल्यार फुडें कितें कितें जातलें ताचें चित्र स्पश्ट दिसपाक लागलां. ह्या गैरप्रकारांची दखल घडये वेंचणूक आयोग घेवंक शकना जायत, पूण प्रॅस कावन्सिल ऑफ इंडिया खात्रीन घेवपाक शकता. गोवा युनियन ऑफ जर्नलिस्ट्स धरून पत्रकारांच्यो सगळ्यो संघटना घेवंक शकतात. ऍडिटर्स गिल्ड घेवंक शकता.

निमणे राजकारणी मोव मेळटा थंय खणटात. चड खपाच्या दिसाळ्यांनी तांकां जायरात जायच आसता. तांणी पेड न्यूज छापचे नात म्हणल्यारय ते थंय जायराती दितलेच. तेन्ना ह्या दिसाळ्यांतल्या संपादक आनी पत्रकारांनी एक जावन फुडाकार घेतल्यार ह्या प्रकारांक आळाबंद हाडप सहज शक्य आसा. कमरेचें सोडून तकलेक बांदपाची निखालस गरज ना.

कारण पेड न्यूज म्हणल्यार वाचकांचो विस्वासघात. पत्रकारितेच्या स्वातंत्र्याक सुरींग लावपाचो प्रकार. पत्रकारांक कुशीक मारून जायरात विभागान पत्रकारितेचेर दिसाउजवाडीं घाल्ली घुरी. पत्रकारितेची अब्रू काडपाचो प्रकार. आमच्या पत्रकारांच्याच स्वातंत्र्याचेर आयिल्ली गदा. टिळक पुण्यतिथी दिसा हो गैरप्रकार घडलो. त्याच लोकमान्य टिळकाचे पवित्र स्मृतीक होरावन पत्रकारांनीच आतां मुखार सरचें पडटलें. पेड न्युजाचें हें विखारी बीं रोयलां तेन्नाच तें उस्तून काडून नश्ट करचें पडटलें. ह्या विखारी बियाक कोमरी फुटपाक दिली जाल्यार वेंचणूक येयसर ताचो व्हड रूख जातलो आनी ताचीं विखारी फळां गोंयची आशिल्ली नाशिल्लीय स्वतंत्र पत्रकारिता सासणाची मारून उडयतली.  

Blogger's Profile

Sandesh Prabhudesai

Sandesh Prabhudesai is a journalist, presently the Editor of goanews.com, Goa's oldest exclusive news website since 1996. He has earlier worked as the Editor-in-Chief of HCN and Prudent, Goa's TV channels and Editor of Sunaparant, besides working as a reporter for Goan and national dailies & weeklies in English and Marathi since 1987. He also reports for the BBC. He is also actively involved in literary and cultural activities.

Drop a comment

Enter The Code Displayed hereRefresh Image


Previous Comments

sandesh, dont you think that some goan local channels also do that ?

- uday parab, bicholim | 05 th November 2011 21:59

 



i read your article regarding paid news.

readers must ban these newspaper which publish paid news.

good article. keep it up.

mahesh divekar

- mahesh divekar, bicholim | 11 th August 2011 15:55

 

गोयान कीतलेश्या राज्य्कार्ण्यानि आणी मिनेरानी आप्ले चमचे पेपरा मदी पत्रकार म्ह्णुन घुस्ड्यिले आसात, आणी तातुले काय लोक स्वताक आता संत समजपाक लागल्यात.LOL

- Vinay Kumar Mhamai, Canada | 11 th August 2011 01:07

 

Hope editors guild will take cognizance and in near future such things will not happen. good article.

- Sanjay Borkar, Ponda | 10 th August 2011 17:58

 

Many readers like me-- I am sure-- will never look at the page full of advertisements issued in the News papers by the servants of the masses-- (but assumed the role of Masters) --under the pretext of their Birthday. If this huge money could have been donated to some charitable Institution--may be it would have been better put to use. Infact these advertisement a sort of animosity towards the person issuing it as most of these-- people know--are issued not from their hard earned money.

When such advertisements are about more than one member of the family engaged in the profession of Politics--the person reading this could inadvertently and unknowingly utter a small abuse for perpetuating dynasty rule. All these paid advertisements are bad in taste and are almost vulgar and may be they serve only one purpose of bribing the media..............

- vishwas prabhudesai, loliem | 10 th August 2011 17:33

 

Thanks Sandesh. You have diagonised new CANCER that may hit to news industry. Hope prominent Newspaper owners will learn necessary lesson from you.

Now I can call you "swatantraysainikaccho Rastiya Put"

- Shekhar M. Gaitonde, Panaji | 10 th August 2011 11:42

 

Related Blogs